२०८२ आश्विन १४, मंगलवार १४:०१
काठमाडौँ। अफगानिस्तानका इस्लामवादी तालिवान अधिकारीहरूले देशभर फाइबर अप्टिक इन्टरनेट “अगाडि सूचना नभएसम्म” बन्द गर्ने आदेश दिएका छन्। फ्रेन्च समाचार एजेन्सी एएफपीसँग नाम नखुलाउने शर्तमा बोल्ने एक सरकारी स्रोतले यस जानकारी दिएका छन्।
यस कदमसँगै अफगानिस्तानमा पहिलो पटक देशव्यापी इन्टरनेट बन्द भएको छ, जसले पूर्ण ब्ल्याकआउट निम्त्याउने छ, लन्डनस्थित इन्टरनेट तथा साइबर सुरक्षा संगठन नेटब्लकसले जनाएको छ।
सरकारी स्रोतले भने, “यसको विकल्प वा अन्य सञ्चार प्रणाली छैन… बैंकिङ क्षेत्र, भन्सार, देशभरका सबै कामकाज प्रभावित हुनेछन्।”
हालसम्म टेलिफोन र मोबाइल सेवामा कति प्रभाव परेको छ भन्ने स्पष्ट छैन, तर एएफपीले सोमबार साँझ ५:४५ बजे आसपास आफ्नो काबुल ब्यूरोसँग फोन सम्पर्क गुमाएको जनाएको छ।
नेटब्लकसका अनुसार, अफगानिस्तानमा फोन संचार प्रायः देशको फाइबर अप्टिक नेटवर्कमार्फत सञ्चालन हुन्छ। त्यसैले “फाइबर इन्टरनेटको प्लग हटाउँदा मोबाइल र स्थिरलाइन दुवै सेवा बन्द हुने सम्भावना छ।”
⚠️ Confirmed: Real-time network data show internet disrupted in #Cali #Colombia amid social unrest as protesters are met with deadly force by authorities; incident ongoing 📉 #CaliSOS
📰 https://t.co/B4YHVhazsa pic.twitter.com/s4rkdYXdG6
— NetBlocks (@netblocks) May 5, 2021
सोमबार, नेटब्लकसले सामाजिक सञ्जालमा अपडेट गर्दै भने, “तालिवान अधिकारीहरूले नैतिकता कायम गर्ने कदमअनुसार देशमा पूर्ण इन्टरनेट ब्ल्याकआउट लागू भएको छ; बिहानदेखि चरणबद्ध रूपमा विभिन्न नेटवर्कहरू डिस्कनेक्ट भएका छन्। हाल टेलिफोन सेवामा पनि प्रभाव परेको छ।”
काबुलस्थित TOLOnewsका अनुसार, यो बन्दले रेडियो र टेलिभिजन प्रसारणमा समेत असर पारेको छ। तालिवानले केही हप्ताअघि नै “पाप” रोक्ने उद्देश्यले अन्य क्षेत्रका फाइबर अप्टिक केबलहरू काट्न सुरु गरेको थियो।
यो महिनाको सुरुमा, बल्ख प्रान्तका तालिवान प्रवक्ताले भने, “यस कदमले अनैतिकता रोक्न सहयोग पुर्याउनेछ, र देशभर अन्य विकल्पहरू उपलब्ध गराइने छन्।” त्यसै समयमा, उत्तरी प्रान्तहरू बदाख्शान र ताखार तथा दक्षिणका कन्दाहार, हेल्मन्द, नङ्गरहार र उरुजगानमा पनि समान प्रतिबन्धहरू लागू गरिएको थियो।इन्टरनेट गति अब 4G बाट 2G मा घटाइने अपेक्षा गरिएको छ, जसले देशको अर्थतन्त्र र सरकारी प्रशासनमा गम्भीर समस्या निम्त्याउन सक्छ।
तालिवानले सन् २०२१ मा सत्ता फर्किएपछि आफ्नो इस्लामिक व्याख्या अनुसार “अनैतिकता” रोक्ने उद्देश्यले थुप्रै प्रतिबन्धहरू लागू गरिसकेको छ।
