२०८२ आश्विन १४, मंगलवार १०:०७
ढोरपाटन। डोल्पाको काइके गाउँपालिका–४ का लोकबहादुर रोकाया दसैँको खर्च जोहो गर्न डोल्पाबाट ३०० च्याङ्ग्रा लिएर ११ दिनअघि बागलुङ आइपुगेका थिए। सोमबार साझ उनी लाई बागलुङको बडिगाडमा थकित अनुहार र पसिनाले भिजेको शरीरसहित भेटिएको थियो।
रोकाया अनुसार, दुई सय च्याङ्ग्रा बडिगाडसम्म पुग्दा बिक्री भइसकेको थियो। बाँकी १०० च्याङ्ग्रालाई कम मूल्यमा बिक्री गर्ने योजना बनाइएको थियो। उनी मङ्गलबारसम्म सबै च्याङ्ग्रा बिक्री गरेर घर फर्कने आशा राखेका थिए, तर बिक्रीमा ढिलाइ हुँदा निराश भएको बताए। रोकाया १५ वर्षदेखि च्याङ्ग्रा व्यवसाय गर्दै आएका छन्, तर बागलुङमा यो पहिलो यात्रा हो।
उनी ले डोल्पाबाट जाजरकोट र रुकुम हुँदै बागलुङ आइपुगेका र यसपालि पोहोरको भन्दा ५० बढी च्याङ्ग्रा ल्याएको बताए। बिक्री भएका च्याङ्ग्राले राम्रो मूल्य पाएको भए पनि बाँकी च्याङ्ग्रालाई कम मूल्यमा दिएर गाउँ फर्कनु परेको उनले सुनाए।
“दसैँको बेला सहरका मानिसहरूले च्याङ्ग्राको मासु धेरै रुचाउँछन्। बिक्रीपछि बालबच्चाका लागि जुत्ता, कपडा किन्ने र अन्य आवश्यक खर्च मिल्छ। गाउँमै यति धेरै च्याङ्ग्रा बिक्री हुँदैन, त्यसैले सहरसम्म ल्याउनु पर्ने बाध्यता छ,” रोकायाले बताए।
उनीसँगै अर्का व्यापारी तिलमबहादुर खत्री पनि बागलुङमा आएका थिए। उनीहरू साझेदारीमा डेढ–डेढ सय च्याङ्ग्रा लिएर आएका थिए। खत्रीका अनुसार, बिक्रीबाट कमाएको पैसा परिवारको पालनपोषण र छोराछोरी पढाउनमा सहयोग पुर्याउँछ।
यस वर्ष च्याङ्ग्राको मूल्य अधिकतम ३०–४५ हजार रुपैयाँ रहेको छ। खत्रीले भने, “बथानमा रहेको रोज्जा च्याङ्ग्रा हामी रु ४० हजारमा दिने गर्छौँ। यो मूल्य अघिल्लो वर्षको भन्दा चार हजार कम हो। उत्पादन र बिक्री दुवै गाह्रो छ, तर सहर बजारमा माग बढी हुने भएकाले उच्च ठाउँसम्म ल्याएर बिक्री गर्नु आवश्यक छ। ग्राहक जति खुसी, हामीलाई त्यति सन्तुष्टि मिल्छ।”
दसैँमा म्याग्दी, बागलुङ, पोखरा र काठमाडौँका व्यापारी मुस्ताङको माथिल्लो क्षेत्रका गोठमा पुगेर च्याङ्ग्रा खरिद गर्छन्। सस्तोमा खरिद गरेका च्याङ्ग्रालाई देशका ठूला सहरमा बिक्री गरेर ठूलो नाफा कमाउने गर्छन्। मुस्ताङसहित डोल्पा, मुगु, हुम्ला लगायत स्थानबाट बागलुङसम्म सयौँ व्यापारी च्याङ्ग्रा ल्याउने गर्दछन्।
