काठमाडौं। मुलुकको व्यापार घाटा चालु आर्थिक वर्ष २०८०/८१ को सात महिनामा ८ खर्ब ११ अर्ब ११ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। भन्सार विभागका अनुसार सरकारले व्यापार घाटा घटाउने लक्ष्य लिएको भए पनि चालु आवको समीक्षा अवधिमा घाटा उल्लेख्य नै देखिएको हो।
विभागको तथ्यांकअनुसार गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिको तुलनामा व्यापार घाटा १.७७ प्रतिशतले घटेको छ। तथापि, समग्र व्यापार सन्तुलन अझै पनि उच्च घाटामा रहेको देखिन्छ।
सात महिनाको अवधिमा कुल वैदेशिक व्यापार ९ खर्ब ८४ अर्ब ७७ करोड रुपैयाँ पुगेको छ, जुन अघिल्लो वर्षको सोही अवधिको १० खर्ब १२ अर्ब ५९ करोड रुपैयाँको तुलनामा कम हो। यसरी हेर्दा समग्र वैदेशिक व्यापारमा २.७५ प्रतिशतले गिरावट आएको छ।
उक्त अवधिमा ८ खर्ब ९७ अर्ब ९४ करोड रुपैयाँ बराबरको वस्तु आयात भएको छ भने ८६ अर्ब ८३ करोड रुपैयाँ बराबरको वस्तु निर्यात भएको छ। आयात २.३१ प्रतिशतले घट्दा निर्यात ७.०७ प्रतिशतले कमी आएको छ। निर्यातमा आएको तीव्र गिरावटले व्यापार सन्तुलन सुधारमा अपेक्षित प्रगति हुन नसकेको देखिएको छ।
अर्थतन्त्रमा बाह्य क्षेत्र सुधारको संकेत देखिए पनि आयातको उच्च हिस्सा र निर्यातको कमजोर अवस्थाले व्यापार घाटाको खाडल अझै गहिरो बनाइरहेको छ। विज्ञहरूका अनुसार उत्पादन वृद्धि, निर्यात प्रवर्द्धन तथा आयात प्रतिस्थापनका नीतिहरू प्रभावकारी रूपमा कार्यान्वयन नगरेसम्म व्यापार घाटा उल्लेख्य रूपमा घट्न कठिन हुने देखिन्छ।
सरकारले निर्यातमुखी उद्योगलाई प्रोत्साहन, भन्सार सहजीकरण र घरेलु उत्पादन विस्तारलाई प्राथमिकतामा राख्ने नीति लिँदै आएको छ। तर तथ्यांकले भने अझै पनि आयातमा निर्भर अर्थतन्त्रको संरचना यथावत रहेको संकेत गरेको छ।





