काठमाडौं। मध्यपूर्वमा जारी तनाव अझै गम्भीर बन्दै गएको छ। इरानले बुधबार अमेरिका र इजरायलका विभिन्न सैन्य तथा कूटनीतिक लक्ष्यहरूमा व्यापक मिसाइल र ड्रोन आक्रमण गरेको जनाएको छ। यो आक्रमण इरानका सुरक्षा प्रमुख अली लारिजानीको हत्या पछि गरिएको प्रतिशोधका रूपमा हेरिएको छ।
इरानको इस्लामिक रिभोल्युसनरी गार्ड कर्प्स (IRGC) का अनुसार इजरायलभित्र १०० भन्दा बढी सैन्य तथा सुरक्षा लक्ष्यमा मिसाइल प्रहार गरिएको छ। इरानी सञ्चारमाध्यमहरूले यसलाई “लारिजानीको हत्या विरुद्धको बदला” भनेर उल्लेख गरेका छन्।
इरानको सर्वोच्च राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्ले लारिजानीसँगै उनका छोरा मोर्तेजा लारिजानी, उनका कार्यालय प्रमुख अलिरेजा बायात र केही सुरक्षाकर्मीको मृत्यु पुष्टि गरेको छ।
इरानका विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले एक अन्तर्वार्तामा सरकार कुनै एक व्यक्तिमा निर्भर नहुने बताएका छन्। “एक व्यक्तिको उपस्थितिले वा अनुपस्थितिले राज्यको संरचनामा असर गर्दैन,” उनले भने।
यसैबीच, इरानले तेल अभिभ नजिकैका क्षेत्रमा ड्रोन र मिसाइल आक्रमण गरेको छ। इजरायली आपतकालीन सेवाका अनुसार ती आक्रमणमा कम्तीमा दुई जनाको मृत्यु भएको छ।
इरानले इराकको बगदादस्थित अमेरिकी दूतावासलाई लक्षित गरी विस्फोटक ड्रोन पनि प्रहार गरेको छ। उक्त आक्रमणपछि दूतावास क्षेत्रमा सायरन बजेको र विस्फोटको आवाज सुनिएको बताइएको छ। साथै, संयुक्त अरब इमिरेट्समा रहेको एक अष्ट्रेलियाली सैन्य अड्डा नजिक पनि प्रोजेक्टाइल प्रहार गरिएको छ, तर कुनै मानवीय क्षति भएको छैन।
यसअघि इजरायलले गरेको हवाई आक्रमणमा लारिजानी र इरान समर्थित शक्तिशाली मिलिसिया नेता घोलामरेजा सोलेमानी मारिएका थिए। त्यसपछि दुवै पक्षबीचको तनाव झनै चर्किएको हो।
विश्लेषकहरूले यो अवस्था “अव्यवस्थित र खतरनाक उकालो” तर्फ उन्मुख भएको बताएका छन्। इरानले आवश्यक परे यमनमा आधारित हुथी समूहलाई पनि सक्रिय बनाउन सक्ने चेतावनी दिइएको छ।
यसबीच, आक्रमणहरू अब इरानको बैंकिङ तथा वित्तीय संरचनातर्फ पनि केन्द्रित हुन थालेका छन्। अमेरिकी र इजरायली पक्षले इरानका केही बैंक र साइबर संरचनामा आक्रमण गरेका छन्, जसले आन्तरिक अस्थिरता बढाउने सम्भावना देखिएको छ।
अर्कोतर्फ, हर्मुज जलडमरूमध्यमा तनाव बढेपछि तेल आपूर्ति प्रभावित भएको छ। विश्वको करिब पाँचौं भाग तेल यही मार्ग हुँदै ओसारपसार हुने भएकाले ऊर्जा बजारमा ठूलो असर परेको छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अन्य देशहरूको सैन्य सहयोग जुटाउने प्रयास गरे पनि अहिलेसम्म सफल हुन सकेका छैनन्।
यसैबीच, साउदी अरेबियाको राजधानी रियादमा अरब तथा मुस्लिम देशका विदेशमन्त्रीहरूको बैठक बस्ने तयारी भइरहेको छ, जहाँ जारी संकटबारे छलफल गरिनेछ।










