२०८३ कार्तिक ३, सोमबार १९:१६
काठमाडौं । नेपाल रेडक्रस सोसाइटीद्वारा सञ्चालित रक्त सञ्चार सेवा केन्द्रले दसैँलगायत चाडपर्वको समयमा आकस्मिक उपचारका लागि आवश्यक पर्ने रगतको अभाव नरहेको जनाएको छ। सडक दुर्घटनामा घाइते भएका व्यक्ति, प्रसूति सेवा लिइरहेका महिला तथा नियमित डायलासिस गराइरहेका बिरामीलाई आवश्यक पर्ने रगतको व्यवस्थापन गरिएको केन्द्रले जनाएको हो।
सोमबार केन्द्रका प्रतिनिधि सञ्जीव यादवले हाल केन्द्रमा रगतको अभाव नरहेको जानकारी दिँदै चाडपर्वका समयमा रगतको माग बढ्न सक्ने अवस्थालाई ध्यानमा राखेर यसअघि नै रक्तदान शिविर सञ्चालन गरी रगत संकलन गरिएको बताए। उनका अनुसार सम्भावित आकस्मिक अवस्थालाई मध्यनजर गर्दै आवश्यक रगतको मौज्दात व्यवस्थापन गरिएको छ।
दसैँका समयमा सरकारी तथा निजी स्वास्थ्य संस्थामा नियमित स्वास्थ्य सेवा प्रभावित हुन सक्ने भए पनि आकस्मिक उपचारका लागि आवश्यक पर्ने रगत उपलब्ध गराउने विषयलाई केन्द्रले प्राथमिकतामा राखेको यादवले बताए। चाडपर्वका बेला सवारी दुर्घटनाको जोखिम, प्रसूति सेवाको आवश्यकता तथा नियमित उपचार गराइरहेका बिरामीलाई रगत चाहिने अवस्थालाई ध्यानमा राखेर व्यवस्थापन गरिएको उनको भनाइ छ।
केन्द्रले हाल सामान्य रूपमा रगतको अभाव नरहेको बताए पनि नेगेटिभ समूहको रगतको माग आएमा तत्काल व्यवस्थापन गर्न कठिनाइ हुन सक्ने जनाएको छ। केन्द्रका प्रतिनिधि यादवका अनुसार नेगेटिभ समूहको रगत नियमित रूपमा संकलन गरेर मौज्दात राख्ने व्यवस्था नभएकाले माग भएको समयमा उपलब्ध गराउन समस्या हुन सक्छ।
रक्त समूहअनुसार रगतको आवश्यकता फरक हुने भएकाले सबै समूहको रगत सहज रूपमा उपलब्ध गराउनु रक्त सञ्चार सेवाका लागि चुनौतीपूर्ण हुने गर्छ। विशेषगरी दुर्लभ मानिने नेगेटिभ समूहको रगत आवश्यक परेको अवस्थामा सम्बन्धित समूहका रक्तदाता तत्काल खोज्नुपर्ने हुन सक्छ।
त्यसैले आकस्मिक अवस्थामा रगतको माग बढेमा सहज रूपमा व्यवस्थापन गर्न केन्द्रले नियमित रक्तदातासँग सम्पर्क र समन्वय गरिरहेको यादवले बताए। आवश्यक परेमा रक्तदातालाई तत्काल सम्पर्क गरी रगत संकलन तथा उपलब्ध गराउने व्यवस्था मिलाइएको उनको भनाइ छ।
दसैँको समयमा लामो दूरीको यात्रा, सवारीसाधनको बढ्दो चाप र सडकमा हुने आवागमनका कारण दुर्घटनामा परी घाइते हुने व्यक्तिलाई तत्काल रगत आवश्यक पर्न सक्छ। त्यसैगरी प्रसूति सेवाका क्रममा अत्यधिक रक्तस्राव भएका महिला तथा नियमित डायलासिस गराइरहेका बिरामीलाई पनि चिकित्सकीय अवस्थाअनुसार रगत आवश्यक पर्ने हुन सक्छ।
यस्ता बिरामीको उपचारमा ढिलाइ नहोस् भन्ने उद्देश्यले केन्द्रले रगतको मौज्दात व्यवस्थापनमा विशेष ध्यान दिएको जनाएको छ। आकस्मिक अवस्थाका बिरामीलाई आवश्यक पर्ने रगत समयमै उपलब्ध गराउनु रक्त सञ्चार सेवाको महत्वपूर्ण जिम्मेवारी भएकाले सम्भावित मागलाई ध्यानमा राखेर तयारी गरिएको यादवले बताए।
केन्द्रले आवश्यकताअनुसार रगत उपलब्ध गराउन सक्ने गरी रक्तदातासँग समन्वयसमेत गरिरहेको छ। मौज्दातमा रहेको रगतले माग धान्न नसक्ने अवस्था आएमा थप रक्तदाता परिचालन गरेर रगत संकलन गर्ने तयारी गरिएको उनले जानकारी दिए।
चाडपर्वका समयमा धेरै मानिस घर जाने, यात्रा गर्ने तथा नियमित दैनिकीबाट टाढा रहने भएकाले रक्तदान कार्यक्रम र रक्तदाता परिचालन प्रभावित हुन सक्ने सम्भावना रहन्छ। यस्तो अवस्थामा रगतको आपूर्ति सहज बनाउन नियमित रक्तदानलाई निरन्तरता दिन आवश्यक हुने रक्त सञ्चार सेवाको भनाइ छ।
यादवले रगतको उपलब्धता अझ सहज बनाउन आम नागरिकलाई रक्तदान गर्न आग्रह गरेका छन्। स्वस्थ व्यक्तिले उपयुक्त मापदण्ड पूरा गरी रक्तदान गर्दा दुर्घटनामा परेका घाइते, प्रसूति सेवा आवश्यक भएका महिला तथा अन्य बिरामीको उपचारमा सहयोग पुग्नेछ।
रक्तदानबाट संकलित रगत आवश्यकताअनुसार बिरामीसम्म पुर्याउन सकिएमा आकस्मिक उपचारमा सहजता आउनेछ। विशेषगरी रगतको निश्चित समूह आवश्यक पर्ने बिरामीका लागि नियमित रक्तदाता र रक्त सञ्चार केन्द्रबीचको समन्वय महत्वपूर्ण हुने गर्छ।
चाडपर्वका समयमा सेवा प्रवाह प्रभावित हुन नदिन केन्द्रले आवश्यक जनशक्तिको उपलब्धताका आधारमा नियमित रोस्टर तयार गरी काम गरिरहेको जनाएको छ। सेवा सञ्चालनका लागि आवश्यक कर्मचारीको व्यवस्थापन गर्दै रगत संकलन तथा वितरण कार्यलाई निरन्तरता दिने तयारी गरिएको यादवले बताए।
चाडपर्वका समयमा स्वास्थ्य सेवा र रक्त सञ्चार प्रणालीलाई प्रभावकारी बनाउन रगतको मौज्दातसँगै जनशक्ति व्यवस्थापन पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण हुन्छ। आकस्मिक अवस्थामा आवश्यक रगत उपलब्ध गराउन कर्मचारीको उपस्थितिदेखि रक्तदातासँगको समन्वयसम्मका पक्षमा ध्यान दिनुपर्ने हुन्छ।
समग्रमा, दसैँका समयमा नेपाल रेडक्रस सोसाइटीअन्तर्गतको रक्त सञ्चार सेवा केन्द्रले रगतको अभाव नरहेको जनाएको छ। यद्यपि नेगेटिभ समूहको रगत तत्काल उपलब्ध गराउन कठिनाइ हुन सक्ने भएकाले नियमित रक्तदान, रक्तदातासँगको समन्वय र प्रभावकारी मौज्दात व्यवस्थापन आवश्यक देखिएको छ।
